Yas Süreci: Kayıpla Başa Çıkmanın Doğal Yolları
TE
terapistinibul Editörü
Ruh Sağlığı İçerikleri
8 Nisan 2025
Yas, bir kayıptan sonra yaşanan doğal ve sağlıklı bir tepkidir. Sevilen birinin ölümü, boşanma, iş kaybı ya da ciddi bir hastalık gibi pek çok farklı kayıp yası tetikleyebilir.
Yas Evreleri
Elisabeth Kübler-Ross tarafından tanımlanan yas evreleri birçok kişi tarafından yaşanır: İnkâr ("Bu gerçek olamaz"), öfke ("Bu neden başıma geldi?"), pazarlık ("Keşke..."), depresyon (derin üzüntü) ve kabul (kaybı gerçekliğin bir parçası olarak benimsemek). Bu evreler her kişide farklı sırada ve yoğunlukta yaşanabilir, bazı evreler hiç yaşanmayabilir.
Sağlıklı Yasla Karmaşık Yas Arasındaki Fark
Yas zamanla hafifleyen, dalgalar hâlinde gelen bir süreçtir. Karmaşık yas ise aylar ya da yıllar sonra da günlük işlevi ciddi biçimde bozan, yoğunluğunu koruyan bir yas biçimidir. Ölüm düşünceleri, sosyal çekilme ve işlev kaybı gibi belirtiler profesyonel destek gerektiren işaretlerdir.
Yastan Geçerken Kendinize Nasıl Bakabilirsiniz?
Duygularınıza alan tanıyın; yas bir zayıflık değil, sevginin yansımasıdır. Güvendiğiniz kişilerle konuşun ya da bir destek grubuna katılın. Temel ihtiyaçlarınızı (uyku, beslenme, hareket) ihmal etmeyin. Sosyal izolasyondan kaçının ve profesyonel destek almaktan çekinmeyin.